ONDERZOEK Q&A RETAIL: ‘AI wordt nieuwe winkelhulp van Nederland’
Steeds meer Nederlanders gebruiken generatieve AI tijdens het winkelen. Tools zoals ChatGPT, Gemini, Copilot, Claude en Perplexity worden niet alleen gebruikt om vragen te beantwoorden, maar ook om aankopen voor te bereiden. Inmiddels laat de helft van de Nederlandse consumenten AI wel eens meekijken tijdens het shoppen. Vooral jongeren maken hier veel gebruik van. Onder 18- tot 34-jarigen is AI al een vertrouwde hulp bij het zoeken, vergelijken en kiezen van producten. Bij oudere consumenten ligt het gebruik duidelijk lager.
Van productinformatie tot aankoopadvies
AI wordt vooral ingezet om snel productinformatie te vinden, opties met elkaar te vergelijken en inspiratie op te doen. Daarmee verandert AI steeds meer in een digitale winkelassistent.
Waar consumenten vroeger vooral zelf door webshops, reviews en zoekresultaten moesten klikken, kunnen ze nu in één gesprek vragen om aanbevelingen, verschillen tussen producten of een shortlist van geschikte opties.
AI ontwikkelt zich razendsnel van zoekhulp tot persoonlijke aankoopadviseur.
Jongeren lopen voorop
De jongere generatie gebruikt AI niet alleen om informatie te verzamelen, maar ook om keuzes te maken. Zij vragen bijvoorbeeld welke laptop het beste past bij hun studie, welke reisbestemming aansluit bij hun budget of welk interieurproduct goed combineert met hun stijl.
Bij 55-plussers is het gebruik nog minder vanzelfsprekend, maar ook daar groeit de bekendheid met AI-tools. Naarmate consumenten vaker positieve ervaringen opdoen, kan de drempel om AI in te zetten bij aankopen verder dalen.
Vooral populair bij elektronica en reizen
AI wordt het meest gebruikt bij productcategorieën waarbij vergelijken belangrijk is. Denk aan elektronica, technologie, reizen, vrije tijd, wonen en interieur. Bij dit soort aankopen zoeken consumenten vaak extra zekerheid voordat ze beslissen. Voor kleding en dagelijkse boodschappen wordt AI minder vaak geraadpleegd. Daar spelen persoonlijke smaak, gewoonte en herhaalaankopen een grotere rol.
Wat betekent dit voor webwinkels?
Voor retailers en webshops verandert de klantreis. Consumenten beginnen hun zoektocht niet meer automatisch bij Google of direct in een webshop. Steeds vaker start de oriëntatie bij een AI-tool. Dat betekent dat online winkels niet alleen moeten werken aan vindbaarheid in zoekmachines, maar ook aan zichtbaarheid in AI-antwoorden. Duidelijke productinformatie, goede adviescontent, actuele specificaties en heldere FAQ’s worden belangrijker.
De webshop als slimme adviseur
Retailers kunnen AI ook op hun eigen platform inzetten. Denk aan virtuele winkelassistenten die klanten helpen kiezen, producten vergelijken of advies geven op basis van persoonlijke voorkeuren.
Wie daarin investeert, kan klanten sneller naar het juiste product leiden en de kans op afhaken verkleinen. AI is daarmee niet alleen een nieuwe manier waarop consumenten winkelen, maar ook een kans voor webshops om relevanter en persoonlijker te worden.
