Digital News Report Nederland 2026: “Steeds minder mensen actief geïnteresseerd zijn in nieuws”

2E7ABD39 ED6A 4369 80E2 B41503CB621A

Het Digital News Report Nederland 2026 van het Commissariaat voor de Media. Het rapport geeft inzicht in het nieuwsgebruik van Nederlanders, en in de interesse en het vertrouwen in nieuws. We brengen trends over de jaren in kaart en vergelijken onze informatie met andere landen.

E1BC87DB 70F4 492C A27D D491960A9456

De relatie tussen Nederlanders en nieuws staat onder druk. Uit het Digital News Report Nederland 2026 van het Commissariaat voor de Media blijkt dat steeds minder mensen actief geïnteresseerd zijn in nieuws, terwijl zorgen over online mis- en desinformatie juist sterk toenemen. Vooral onder jongere generaties verschuift nieuwsgebruik naar sociale media, AI-chatbots en zelfstandige online makers.

Het rapport schetst daarmee een paradoxaal beeld: Nederlanders maken zich meer zorgen over de betrouwbaarheid van online informatie, maar gebruiken tegelijkertijd steeds vaker precies de kanalen waar dat vertrouwen lager is.

Nieuwsinteresse zakt naar dieptepunt

Een van de opvallendste conclusies is de gestage daling van de nieuwsinteresse. In 2018 had nog 61 procent van de Nederlanders veel of zeer veel interesse in nieuws. In 2026 is dat gedaald naar 45 procent. Tegelijk groeide de groep die helemaal geen interesse in nieuws heeft van 4 naar 14 procent. Het rapport vat die ontwikkeling scherp samen:

“Interesse in, gebruik van en vertrouwen in nieuws daalt.”

Die daling geldt volgens het onderzoek voor alle leeftijden, maar is het sterkst zichtbaar onder 18- tot 34-jarigen.

Vertrouwen in nieuws neemt af

Niet alleen de interesse, ook het vertrouwen in nieuws staat onder druk. In 2026 zegt 21 procent van de Nederlanders het nieuws niet te vertrouwen. Daarmee groeit de groep die twijfelt aan de betrouwbaarheid van journalistieke informatie. Toch is het beeld niet uitsluitend negatief. In internationaal perspectief blijft Nederland relatief hoog scoren als het gaat om vertrouwen in nieuws en nieuwsmerken. Ook wordt het werk van journalisten hier beter gewaardeerd dan in veel andere landen. Volgens Amma Asante, voorzitter van het Commissariaat voor de Media, betekent dat vooral dat er iets te verliezen valt.

“We hebben dus iets te verliezen dat we moeten beschermen.”

Zorgen over mis- en desinformatie sterk gestegen

De zorgen over online mis- en desinformatie zijn de afgelopen jaren fors toegenomen. In 2018 maakte 30 procent van de Nederlanders zich daar zorgen over; in 2026 is dat gestegen naar 51 procent. Volgens het Commissariaat is dit extra zorgelijk omdat steeds meer nieuws via grote digitale platforms wordt gevonden. Die platforms bepalen met algoritmes welke berichten zichtbaar worden en welke verdwijnen in de achtergrond. Daardoor groeit hun invloed op de publieke informatievoorziening.

Sociale media worden belangrijker als nieuwsbron

Vooral jongere Nederlanders gebruiken sociale media steeds vaker als primaire nieuwsbron. Het rapport wijst erop dat 7 procent van de Nederlandse bevolking inmiddels alleen sociale media gebruikt voor nieuws. Dat komt neer op ruim 1 miljoen mensen die geen andere nieuwsbronnen gebruiken, zoals nieuwssites, televisie of radio.

Daarmee ontstaat een risico: nieuws bereikt mensen via kanalen waar journalistieke selectie, broncontrole en context niet altijd vanzelfsprekend zijn. Het Commissariaat noemt grote platformbedrijven daarom steeds nadrukkelijker poortwachters van het nieuws.

Nieuwsfluencers in opkomst

Een andere ontwikkeling is de opkomst van nieuwsfluencers: zelfstandige online makers die via platforms als TikTok, Instagram, YouTube, podcasts of andere kanalen nieuws en duiding verspreiden. Onder 18- tot 24-jarigen volgt 46 procent online nieuwsfluencers.

Het Commissariaat wil in 2026 verder onderzoeken welke rol deze zelfstandige online nieuwsmakers spelen binnen een robuuste nieuwsvoorziening. Daarbij gaat het niet alleen om risico’s, maar ook om mogelijke kansen: nieuwsfluencers kunnen groepen bereiken die traditionele media minder goed weten te bereiken.

AI-chatbots worden vaker gebruikt voor nieuws

Ook AI-chatbots spelen een groeiende rol in nieuwsgebruik. Van alle Nederlanders van 18 jaar en ouder gebruikt 7 procent AI-chatbots voor nieuws. Onder 18- tot 34-jarigen ligt dat aandeel op 13 procent. Toch blijft het vertrouwen in nieuws via AI-chatbots laag. Dat maakt deze ontwikkeling dubbelzinnig: mensen gebruiken AI steeds vaker om informatie te vinden, maar zijn tegelijkertijd onzeker over de betrouwbaarheid van de antwoorden.

Commissariaat roept op tot actie

Amma Asante noemt de trend zorgelijk. Volgens haar vraagt het rapport om meer dan alleen analyse:

“Het rapport zet niet alleen aan tot lezen, maar ook tot actie.”

Het Commissariaat wijst daarbij op een gedeelde verantwoordelijkheid van nieuwssector, overheid en toezichthouders. Nieuws moet betrouwbaar, zichtbaar en vindbaar blijven, ook op digitale distributiekanalen waar algoritmes bepalen wat mensen te zien krijgen.

Drie aanbevelingen

Het rapport doet drie aanbevelingen om nieuwsgebruik, nieuwsinteresse en vertrouwen te versterken. Ten eerste moet nieuwsgebruik worden gestimuleerd via wet- en regelgeving voor grote platformbedrijven. Ten tweede moet de nieuwsinteresse onder jongeren worden vergroot door beter aan te sluiten bij hun behoeften. Ten derde moet het vertrouwen in nieuws worden versterkt door transparanter te laten zien hoe journalistiek werkt.

Kernpunten uit het onderzoek

De belangrijkste bevindingen zijn duidelijk: nieuwsinteresse daalt, wantrouwen groeit en steeds meer Nederlanders mijden nieuws of halen het uitsluitend via sociale media. Tegelijk nemen zorgen over mis- en desinformatie sterk toe. Jongeren spelen een centrale rol in deze verschuiving, omdat zij vaker nieuws via sociale media, nieuwsfluencers en AI-chatbots volgen.

Het Digital News Report Nederland 2026 laat daarmee zien dat de nieuwsvoorziening niet alleen een journalistiek vraagstuk is, maar ook een democratisch vraagstuk. Als betrouwbaar nieuws minder zichtbaar wordt, wordt het moeilijker voor burgers om zich goed te informeren. De centrale boodschap van het onderzoek is daarom helder: professionele journalistiek moet niet alleen betrouwbaar zijn, maar ook zichtbaar, vindbaar en relevant blijven in een digitaal medialandschap dat steeds sneller verandert.

R.J. Hoeffnagel

Schrijft op het randje van ICT - social - marketing AI - en alles wat we t(r)endentieus achten. Ik deed dat ooit voor veel techmagazines.