Social Media op school: ‘angst regeert!’

De discussie over Sociale Media op school kent twee groepen. Dit zijn, niet zo heel verrassend, de mede- en de tegenstanders. De ene groep (de medestanders: de promoters) tracht op diverse manieren scholen (leraren) zover te krijgen de Sociale Media in te zetten ter ondersteuning van de les. De andere groep (de tegenstanders: de doemdenkers) houden de Sociale Media tegen en denken dat zij door regels en protocollen de Sociale Media naar hun hand kunnen zette. Een kortzichtige visie.

 

De promoters zoeken via allerlei invalshoeken naar mogelijkheden om Social Media in het onderwijs te integreren. Via kennisnet trachten zij leraren te enthousiasmeren, via pilots op enkele basissscholen proberen zij Social Media in te zetten om de ouderbetrokkenheid te versterken en bureaus als het CPS (een advies- en trainingsbureau voor onderwijs(ontwikkeling)) geven cursussen ICT voor docenten om hen o.a. bij te spijkeren over Sociale Media.
Prima ontwikkelingen, zij het dat scholen geen tijd en geld (willen of kunnen) investeren om op een professionele manier aan de slag te gaan. Sociale Media ter ondersteuning van de les(inhoud), worden slechts door enkele enthousiastelingen daadwerkelijk toegepast. Dat is jammer, maar niet onoverkomelijk. We moeten gewoon een beetje geduldig zijn en leraren zullen op individuele (vrijwillige) basis aan hun professionalisering moeten werken.

Dan de andere groep, de doemdenkers, is een luis in de pels. Deze groep is een bedreiging voor onderwijsinnovatie. Motto van deze groep is: “Kan niet, mag niet, doe niet, want het is gevaarlijk”. CNVo (een onderwijsvakbond) bijvoorbeeld, kwam enige tijd geleden met ‘de tien geboden voor social media’ om scholen (en personeel) te behoeden voor fatale fouten (scheldpartijen op ouders gericht via Twitter, bijvoorbeeld). Waar komt die angst voor misdragende leraren toch vandaan?

Bij Prima Onderwijs (een platform voor alle professionals in het onderwijs) viel dinsdag 13 december jl dit te lezen:

“Scholen worstelen met social media

Veel scholen hebben nog weinig regels voor leraren die actief zijn op social media. Daar moet verandering in komen stelt Remco Pijpers, de directeur van Stichting Mijn Kind Online, in het Nederlands Dagblad.

“Een leerling via sociale media helpen is niet bezwaarlijk. Maar kader het duidelijk in’’. Licht pijpers toe. ‘’Om half 11 `s avonds nog tips geven via hyves moet je niet willen. Leerlingen dagen je dan al gauw uit en dan kunnen de grenzen zomaar vervagen”.

Veel scholen hebben nu nog een discussie over wat ze wel en niet moeten toestaan op het social media. Zo zou het gezag van de docent op het spel staan, is het een kleine stap van online naar ontucht en verdwijnt de grens tussen werk en privé? Anderzijds is het gebruik van social media een unieke kans om lesstof over te dragen en kent de docent de leefwereld van de leerling.”

De vier suggestieve tegen-argumenten in dit stukje schokken mij. Het eerste argument “’s avonds laat online met een leerling in overleg treden, resulteert in vervagende grenzen”, vind ik nog best grappig. Wat men precies wil zeggen, weet ik niet, maar ik vermoed dat men vreest dat leraren massaal bloot voor de webcam gaan staan, omdat hun leerlingen daar om vragen.

Het tweede argument “Sociale Media tasten het gezag van de leraar aan” vind ik een bijzonder vergezocht argument. Bedoelt men te zeggen dat een leraar met een Facebookaccount niet serieus te nemen is? (Leraren zijn saaie, grijze muizen zonder een sociaal leven, zonder vrienden; een Facebookaccount met maar vijf vrienden – je partner, je moeder en drie collega’s – is natuurlijk een lachertje.)

Bij het derde argument: “de stap van online contact met een leerling naar ontucht is klein”, voel ik enige boosheid opkomen. Leraren zijn eigenlijk allemaal latente pedofielen? Het is een wonder dat kinderen nog naar school durven…

Het vierde argument: “Sociale media zorgen dat de grens tussen werk en privé verdwijnt” lijkt mij onzin. Ik geloof dat men aan de gedachte voorbij is gegaan, dat leraren naast hun werk vaak ook andere interesses hebben en daar gráág hun vrije tijd aan spenderen.

Behalve dat deze vier argumenten een negatief beeld van ‘de leraar’ geven, legt men ook nog eens alle verantwoordelijkheid bij de leraar neer. Ook de digitale opvoeding van kinderen begint thuis, lijkt mij…

Het stuk sluit gelukkig enigszins positief met twee argumenten voor Sociale Media in het onderwijs:“Anderzijds is het gebruik van social media een unieke kans om lesstof over te dragen en kent de docent de leefwereld van de leerling.”

Het wordt tijd voor een nieuwe visie op ICT, Sociale Media en Web 2.0-toepassingen in het onderwijs die antwoord geeft op deze vraag: “Hoe gaan we in het onderwijs ICT, Sociale Media en Web 2.0 toepassen?”

Laten we het doemdenken maar eens terzijde schuiven.