Het .nl-domein bestaat 40 jaar; CWI.nl was de eerste!
Op 25 april 2026 viert het .nl-domein zijn 40e verjaardag: op die datum in 1986 werd de aanvraag voor een .nl-topleveldomein goedgekeurd. Hierdoor werd .nl het allereerste actieve landendomein buiten de VS. Geestelijk vader van .nl, Piet Beertema, werkte destijds bij het Centrum Wiskunde & Informatica (CWI), wat verklaart dat het eerste geregistreerde .nl-domein cwi.nl was. Inmiddels zijn er meer dan 6 miljoen .nl-domeinnamen geregistreerd en neemt ons nationale internetdomein de 4e plaats in op de ranglijst van grootste landendomeinen.
“Ik kreeg veel sneller dan gedacht antwoord. Niet na enkele maanden, maar na een paar dagen. Dus begon ik met een uitermate moderne technologie: de hand en platte tekst.” – Piet Beertema
Beertema is niet alleen de grondlegger van .nl, hij was ook de eerste die een systeem met landencodes actief toepaste om zo alle computers die verbonden waren met het toenmalige internet uit elkaar te kunnen houden. Voorheen had iedere computer namelijk een unieke naam van 7 tekens. Maar met wereldwijd 25.000 aangesloten computers liep dit systeem toen al snel tegen zijn grenzen aan en werd het onbeheersbaar.
Pionier
Beertema kwam op het idee om voor de namen van de aangesloten computers met een nationale domeinnaam te gaan werken en voor Nederland het .nl-topleveldomein aan te vragen. Na toekenning van .nl, maakte hij voor zijn Europese collega’s een handig doe-het-zelf-pakket zodat zij ook een internetdomein voor hun land konden registreren. Daardoor hadden de meeste Europese landen al heel snel hun eigen domein geregistreerd.
“Het was pionierswerk. We begonnen eigenlijk met niets.” – Piet Beertema
Beluister de podcast ’Het verhaal van .nl’, die 5 jaar geleden werd gemaakt door SIDN, om meer te weten te komen over het ontstaan van .nl en hoor in de eerste aflevering van Beertema zelf hoe dit in 1986 precies is gegaan.
Oprichting SIDN
De eerste 10 jaar (van 1986 tot 1996) was Beertema verantwoordelijk voor de toekenning en registratie van .nl-domeinnamen. Omdat het aantal aanvragen hand over hand toenam én het registreren handmatig gebeurde, werd in 1996 de Stichting Internet Domeinregistratie Nederland (SIDN) opgericht. Dit gebeurde door 3 partijen die in de begindagen bij het .nl-domein betrokken waren: CWI, SURFnet en NLnet.
Sinds 1996 is SIDN verantwoordelijk voor de afhandeling van iedere aanvraag voor een nieuwe of verandering van een bestaande .nl-domeinnaam. Ook zorgt SIDN ervoor dat je bij de juiste website of het juiste e-mailadres terecht komt als je een domeinnaam intikt. Dat werk (resolving) wordt tegenwoordig meer dan 4 miljard keer per dag uitgevoerd.
Dit jaar vieren we dus niet alleen het 40-jarig bestaan van .nl, het is ook 30 jaar geleden dat SIDN ontstond. In het eerste jaar was het overigens nog steeds Beertema die dit voor zijn rekening nam. In totaal is hij verantwoordelijk voor de registratie van zo’n beetje de eerste 10.000 .nl-domeinnamen.
“Het is een beetje uit de hand gelopen, mag ik wel zeggen. De ontwikkeling van het www is de grote klapper geweest voor het internet.” – Piet Beertema
6 miljoen
In de jaren na 1996 groeit het .nl-domein gestaag door, met een sterke versnelling sinds 2003. Vanaf dat jaar wordt het namelijk ook voor individuen mogelijk om een .nl-domeinnaam aan te vragen. Tot die tijd was dit alleen voorbehouden aan bedrijven en organisaties met een KVK-registratie.
Het aantal .nl-domeinnamen groeide van ruim 1 miljoen in 2003 naar 4 miljoen in 2010, naar 5 miljoen in 2012. In 2020 werd de grens van 6 miljoen .nl-domeinnamen gepasseerd. Op dit moment ligt het totale aantal .nl-domeinnamen iets boven de 6 miljoen, een groei die niet mogelijk was geweest zonder de samenwerking met de meer dan 1.000 .nl-registrars, die domeinnaamregistratie aanbieden.
Het .nl-domein is een van meest succesvolle en veiligste landendomeinen ter wereld, vooral omdat SIDN met haar registrars actief maatregelen neemt tegen onder andere botnets, malware, phishing en nepwebwinkels. Daarnaast stuurt SIDN in samenwerking met de registrars op de toepassing van technologieën, zoals DNSSEC en DMARC, die het gebruik van het domein veiliger maken. Daardoor komen deze vormen van misbruik aantoonbaar minder voor in .nl vergeleken met verreweg de meeste andere topleveldomeinen.
Eén internet
SIDN zet zich primair in voor een open, veilig en robuust .nl dat voor iedereen kansen biedt en veilig te gebruiken is. Een sterk .nl bevordert volgens SIDN niet alleen de onderlinge verbinding van Nederlanders en Nederlandse organisaties, maar ook de verbinding van Nederland met de rest van de wereld.
SIDN wil actief bijdragen aan de verdere versterking van de sector én gelooft sterk dat een innovatief, open, toegankelijk, divers en veilig internet bijdraagt aan een betere wereld voor iedereen. Daarom deelt SIDN haar kennis en werkt de organisatie samen met andere registry’s bedrijven en overheden, in Nederland, Europa en wereldwijd.
Al 40 jaar een stabiele kracht
Roelof Meijer, algemeen directeur van SIDN: “Het .nl-domein is al 40 jaar een stabiele kracht binnen het internet, zij het vandaag de dag in een heel andere orde van grootte dan in het prille begin. In Nederland vormt het de betrouwbare basis voor samenwerkingen, ondernemerschap en vitale digitale diensten. Ook verbindt het internetgebruikers, organisaties en overheden binnen ons land én met de rest van de wereld. Onze absolute prioriteit is .nl dag en nacht veilig, beschikbaar en betrouwbaar houden.“
De eerste 10 .nl-domeinnamen
- cwi.nl – 1 mei 1986 (Centrum voor Wiskunde & Informatica)
- hse.nl – 17 mei 1986 (Hogeschool Eindhoven)
- nlr.nl – 5 juni 1986 (Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium)
- hsa.nl – 8 juni 1986 (Hogeschool Alkmaar)
- kub.nl – 26 juni 1986 (Katholieke Universiteit Brabant)
- nih.nl – 28 juni 1986 (Nederlands Instituut voor Hersenonderzoek)
- kun.nl – 7 juli 1986 (Katholieke Universiteit Nijmegen)
- kvi.nl – 12 juli 1986 (Kernfysisch Versneller Instituut)
- hzeeland.nl – 19 augustus 1986 (Hogeschool Zeeland)
- stc.nl – 30 augustus 1986 (Scheepvaart en Transport College)
Op sidn.nl/40-jaar-nl vind je nog veel meer feiten en cijfers over 40 jaar .nl.
