Retail 50: ‘Crelan neemt koppositie over in België; Albert Heijn blijft nummer één in Nederland’
De Belgische retailranglijst kent in 2025 een nieuwe nummer één. Bpost heeft zijn leidende positie moeten afstaan aan Crelan, als gevolg van de fusie tussen AXA Bank en Crelan in juni 2024. Beide organisaties gingen verder onder de naam Crelan, wat direct zichtbaar werd in de Locatus-ranglijst.
Door de samenvoeging groeide Crelan in één jaar tijd met 288 verkooppunten (vkp). Daarmee maakte de bank een opvallende sprong van plaats vier naar de eerste positie in de Belgische Top 50-ranglijst op basis van het aantal vestigingen.
Albert Heijn blijft dominant in Nederland
In Nederland bleef de koppositie onveranderd. Albert Heijn behoudt ook in 2025 de eerste plaats in de Top 50 winkelformules. De supermarktketen voert de lijst niet alleen aan op basis van het aantal verkooppunten (vkp), maar beschikt tevens over veruit de meeste winkelvloeroppervlakte (WVO). Daarmee onderstreept Albert Heijn zijn structureel dominante positie binnen het Nederlandse retaillandschap.
Beperkte verschuivingen in de Nederlandse Top 50
Ondanks het faillissement van grote winkelketens zoals Blokker en Bristol, blijft de Nederlandse Top 50 relatief stabiel. Grote verschuivingen blijven uit, al is er wel een opvallende nieuwkomer in de Top 5: Primera. Sinds de start van de Locatus-ranglijsten in 2016 groeide Primera met 80 vestigingen, waardoor de formule steeg van plaats 12 naar plaats 5. Deze groei is mede te verklaren door het verbod op tabaksverkoop in supermarkten, waardoor Primera – traditioneel sterk in tabak en gemaksartikelen extra relevant werd in winkelgebieden.
Colruyt voor het eerst marktleider in winkelmeters in België
Ook in België is er naast Crelan nog een nieuwe marktleider. Colruyt Group staat in 2025 voor het eerst bovenaan in de ranglijst op basis van winkelvloeroppervlakte (WVO). De supermarktketen strijdt al sinds 2016 om deze positie en eindigde jarenlang net achter ALDI en Carrefour Market.
In vergelijking met 2024 breidde Colruyt zijn winkeloppervlakte uit met 12.060 vierkante meter, voldoende om dit jaar de koppositie te veroveren.
HEMA betreedt Belgische Top 50
Een andere opvallende ontwikkeling in België is de entree van HEMA in de Top 50. De keten is al jarenlang een vaste waarde in de Nederlandse ranglijsten, waar zij structureel in de Top 10 staan op zowel aantal verkooppunten als winkelvloeroppervlakte. HEMA is de afgelopen jaren actief bezig met internationale expansie, onder meer in Engeland, Frankrijk en België. Dankzij de opening van vijf nieuwe vestigingen in België komt HEMA nu voor het eerst binnen in de Belgische Top 50 op basis van winkelvloeroppervlakte (WVO).
Het zal echter nog enige tijd duren voordat HEMA ook op basis van aantal verkooppunten voldoende schaal bereikt om door te dringen tot de Belgische Top 50 in die categorie.
Top 50 Retailformules Nederland 2026 – aantal verkooppunten
| Positie | Formule | Branche | Aantal verkooppunten |
|---|---|---|---|
| 1 | Albert Heijn | Supermarkt | 1.017 |
| 2 | Kruidvat | Drogist | 985 |
| 3 | Jumbo | Supermarkt | 674 |
| 4 | Gall & Gall | Slijter | 629 |
| 5 | HEMA | Warenhuis | 563 |
| 6 | Primera | Tabak/Lectuur | 553 |
| 7 | Service Apotheek | Apotheek | 514 |
| 8 | Etos | Drogist | 511 |
| 9 | ALDI | Supermarkt | 477 |
| 10 | Plus | Supermarkt | 438 |
| 11 | Lidl | Supermarkt | 437 |
| 12 | Zeeman | Textielsuper | 436 |
| 13 | Action | Huishoudartikelen | 420 |
| 14 | Tinq | Tankstation | 403 |
| 15 | Shell | Tankstation | 391 |
| 16 | Bosch Car Service | Garagebedrijf | 388 |
| 17 | Domino’s | Bezorg/Halen | 377 |
| 18 | Pearle Opticiens | Optiek | 367 |
| 19 | BENU | Apotheek | 361 |
| 20 | Plus Slijterij | Slijter | 341 |
| 21 | Vakgarage | Garagebedrijf | 333 |
| 22 | RegioBank | Bank | 317 |
| 23 | New York Pizza | Bezorg/Halen | 305 |
| 24 | Esso | Tankstation | 292 |
| 25 | Echte Bakker | Bakker | 286 |
| 26 | Keurslager | Slagerij | 286 |
| 27 | Wibra | Textielsuper | 283 |
| 28 | Jumbo Slijterij | Slijter | 281 |
| 29 | DA | Drogist | 275 |
| 30 | McDonald’s | Fastfood | 262 |
| 31 | Hans Anders | Optiek | 256 |
| 32 | Bruna | Boek & Kantoor | 253 |
| 33 | TotalEnergies | Tankstation | 251 |
| 34 | Basic-Fit | Fitness | 247 |
| 35 | Argos | Tankstation | 230 |
| 36 | Shoeby | D&H Mode | 210 |
| 37 | Avia Express | Tankstation | 207 |
| 38 | Holland & Barrett | Drogist | 206 |
| 39 | terStal | Modewarenhuis | 205 |
| 40 | Intertoys | Speelgoed | 201 |
| 41 | BP | Tankstation | 200 |
| 42 | Scapino | Schoenen | 197 |
| 43 | Tango | Tankstation | 194 |
| 44 | Esso Express | Tankstation | 189 |
| 45 | Trekpleister | Drogist | 182 |
| 46 | AutoFirst | Garagebedrijf | 181 |
| 47 | De Hypotheker | Financieel intermediair | 179 |
| 48 | Bike Totaal | Fietsen | 172 |
| 49 | Autovakmeester | Garagebedrijf | 171 |
| 50 | Praxis | Bouwmarkt | 170 |
Multichannel retail-expert Patrick Petersen zegt over de Top 10 van de Nederlandse retail:
De recente data laten een duidelijk beeld zien van het veranderende retaillandschap. We zien een aantal scherpe verschuivingen waarbij schaalgrootte, wetgeving en consumentengedrag de ranglijsten opnieuw vormgeven.
1. De kracht van de massa: Schaal wint
In de huidige markt is omvang een cruciale succesfactor. De data bevestigen dat grote ketens de Top 10 en Top 50 domineren. Dankzij hun inkoopkracht en logistieke efficiëntie lukt het deze reuzen om hun marktaandeel te vergroten, terwijl kleinere spelers vaker onder druk komen te staan.
2. Focus op de dagelijkse behoeften
Consumenten geven prioriteit aan hun primaire levensonderhoud. Sectoren die voorzien in dagelijkse behoeften, zoals food, drogisterijen en zorg, zijn momenteel leidend. Deze categorieën blijken zeer veerkrachtig; ongeacht de economische situatie blijven mensen investeren in hun gezondheid en dagelijkse maaltijden.
3. Wetgeving als aanjager van groei
Opvallend is hoe externe factoren, zoals veranderende regels, de markt sturen. Het tabaksverbod in supermarkten heeft bijvoorbeeld geleid tot een opmerkelijke groei bij speciaalzaken. Ketens zoals Primera en Gall & Gall profiteren direct van deze verschuiving in het verkoopkanaal, waardoor wetgeving een onverwachte motor voor hun omzetgroei is geworden.
4. De structurele opmars van Discount
De “discounter” is niet langer een tijdelijk alternatief, maar een vaste waarde in het winkellandschap. Merken zoals Aldi, Lidl, Action en Wibra laten een structurele groei zien. De consument kiest bewust voor de combinatie van efficiëntie en een scherpe prijs, wat deze partijen een stevige positie in de markt geeft.
5. Stabiliteit loont
Te midden van alle verschuivingen zien we dat gevestigde namen hun waarde bewijzen door rust en continuïteit uit te stralen. Iconische merken zoals HEMA en Albert Heijn slagen erin hun positie te consolideren. Hun sterke merkidentiteit en constante aanwezigheid zorgen voor een loyaal klantenbestand, wat essentieel is in een bewegende markt.
