Veiligheid is een basisbehoefte van de mens, ook op de werkvloer, zo zegt opleider ISWB. Niemand wil werken op een plek waar een oncomfortabele sfeer hangt. Het belang van een veilige werkomgeving is groot; het draagt positief bij aan werkgeluk, gezondheid en prestaties. In een omgeving waar vertrouwen is, mensen elkaar helpen en in hun kracht staan, halen mensen het meeste uit zichzelf.  

Als de kapitein van het schip speel je een cruciale rol bij het tot stand brengen van een veilige werkomgeving. Het toepassen van coachend leiderschap kan hierbij enorm helpen. Maar hoe ga je te werk? Hoe zorg je ervoor dat je als manager, die coachend leiding geeft, een veilige werkomgeving creëert?

Tip 1: Stel de gewenste gedragsnormen vast

De eerste stap is om dit onderwerp prominent op de agenda te zetten. Start een gesprek met je team over de sociale waarden en gedragspatronen die momenteel aanwezig zijn of ontbreken op de werkvloer. Vraag hen wat ze belangrijk vinden als het gaat om sociale waarden en gedrag. Begeleid het team hierbij met open vragen. Hoe wensen ze met elkaar om te gaan? Wat zijn de verschillen tussen teamleden?

Door bewustzijn te creëren over de sociale waarden en gedragspatronen die in de werkomgeving spelen, zet je een belangrijke stap richting een veiligere werkomgeving. Het delen van inzichten over wat teamleden belangrijk vinden, leidt tot meer begrip, respect en een verbeterde samenwerking. Het is jouw taak als manager om op basis van deze gesprekken duidelijke richtlijnen of beleid op te stellen over hoe teamleden met elkaar om dienen te gaan.

Tip 2: Wees het goede voorbeeld

Vertrouwen en openheid vormen de basis voor een veilige werkomgeving. Mensen willen kunnen vertrouwen op hun collega’s en leidinggevenden. Ze verwachten van jou als manager dat je authentiek en eerlijk bent. Als kapitein maak je deel uit van het team. Reflecteer regelmatig op je eigen gedrag. Hoe open en toegankelijk ben je? Welke uitdagingen kom je tegen? Waar kun je als manager nog verder in groeien?

Deel je inzichten met het team. Het delen van je kwetsbaarheden geeft een signaal dat dit binnen de groep wordt geaccepteerd. Hierdoor moedig je je team aan om open te zijn over hun gevoelens. Goed gedrag werkt aanstekelijk. Niemand is perfect, dus benadruk dit en geef je team het vertrouwen om hetzelfde te doen, waardoor ze allemaal bijdragen aan een open werksfeer.

Tip 3: Handel in onveilige situaties

Op elke werkvloer zullen er situaties ontstaan waarin de vastgestelde gedragsnormen worden overschreden. Dit zijn vaak lastige en ongemakkelijke momenten, die gemakkelijk genegeerd worden. Het is echter de taak van de manager om een veilige werkomgeving te waarborgen door direct in te grijpen wanneer iemand de regels overtreedt.

Ga onmiddellijk in gesprek met het team wanneer iemand zich niet aan de gedragsregels houdt en grenzen overschrijdt. Vraag het team hoe ze behandeld zouden willen worden in zo’n situatie. Zorg ervoor dat je tijdens dit gesprek duidelijk en consistent bent en wacht niet te lang.

Het toepassen van coachingsvaardigheden, zoals het stellen van open vragen, goed luisteren en onpartijdig blijven, is waardevol in deze gesprekken. Hiermee kun je moeilijke situaties omzetten in leermomenten, lessen trekken en indien nodig de vastgestelde gedragsnormen aanscherpen.

Tip 4: Blijf in gesprek

De werkomgeving is voortdurend in beweging; mensen komen en gaan. Dit heeft invloed op de werksfeer. Zorg ervoor dat het behoud van een veilige werkomgeving op de agenda blijft staan. Integreer het bijvoorbeeld in het onboardingproces en blijf in gesprek met het team over sociale waarden. Als manager, blijf nieuwsgierig en betrokken, zodat je op de hoogte bent van wat er binnen het team speelt.

Stimuleer ook de onderlinge dialoog tussen medewerkers. Dit voorkomt dat mensen elkaar vermijden uit angst, onbekendheid of onbegrip en bevordert samenwerking in verschillende situaties. Dit draagt bij aan een florerend team dat goede resultaten behaalt.

Het creëren van een veilige werksfeer is een uitdaging die een menselijke aanpak vereist, waarbij communicatie, openheid, kwetsbaarheid en onderling vertrouwen centraal staan. Een veilige werksfeer ontstaat niet vanzelf; als manager ben je verantwoordelijk voor het sturen van het schip in de juiste richting.

Goede coachingsvaardigheden zijn van onschatbare waarde bij deze taak. Of je nu net begint als manager of al jaren leiding geeft aan een team of afdeling, we staan klaar om je te begeleiden in de ontwikkeling van deze vaardigheden. Dit kan bijvoorbeeld via geschikte opleidingen, trainingen of persoonlijk advies.